6.3. Sociale huisvesting
6.3.1 Het Sociaal huurstelsel
Om huurder te kunnen worden van een sociale woning moet men zich laten inschrijven als kandidaat-huurder in het register van een sociale huisvestingsmaatschappij. De kandidaat-huurder moet aan bepaalde voorwaarden voldoen. Zo moet hij meerderjarig zijn en beantwoorden aan bepaalde inkomensgrenzen.
Bij de toewijzing van een woning mag men bovendien géén woning volledig in eigendom of in vruchtgebruik hebben. Van deze eigendomsvoorwaarden kan in bepaalde gevallen afgeweken worden (de woning is onteigend, onbewoonbaar of ongeschikt verklaard of onaangepast; de kandidaat-huurder is 55 jaar of de kandidaat-huurder is gehandicapt en ingeschreven voor een ADL-woning). De eigendomswoning moet in dat geval wel uiterlijk één jaar na de toewijzing van de sociale woning verkocht zijn of verhuurd aan de sociale huisvestingsmaatschappij.
De te betalen huurprijs is afhankelijk van een aantal factoren:
- de basishuurprijs van de woning
- de normale huurwaarde
- het gezinsinkomen
- de gezinssamenstelling
- het aantal personen ten laste.
Vanaf 3 personen ten laste wordt een huurvermindering toegekend.
Elke persoon in het gezin die erkend is als ernstig gehandicapt, telt voor een persoon ten laste. Een kind met een ernstige handicap waarvoor de huurder kinderbijslag ontvangt, wordt beschouwd als 2 personen ten laste.
Wanneer een kandidaat-huurder of een gezinslid getroffen is door een bepaalde handicap en wanneer de beschikbare woning speciaal aangepast is voor de huisvesting van personen met een handicap, dan geniet deze kandidaat-huurder een absolute voorrang voor die woning.
Meer informatie?
MINISTERIE VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP
Afdeling Woonbeleid
Koning Albert II-laan 20 bus 7
1000 Brussel
tel.: 02/553.82.74
Website: www.bouwenenwonen.be
VLAAMSE HUISVESTINGSMAATSCHAPPIJ
Koloniënstraat 40
1000 Brussel
tel.: 02/505.45.45
Website: www.vhm.be
6.3.2 Leningen
Er bestaan verschillende mogelijkheden:
- een bijzondere sociale lening bij de Vlaamse Huisvestingsmaatschappij voor gezinnen met een bescheiden inkomen. De Vlaamse Huisvestingsmaatschappij kan hypothecaire leningen toestaan voor de aankoop van een sociale koopwoning, de renovatie, verbetering of aanpassing van uw eigen woning, de aankoop van een met een sociale koopwoning gelijkgestelde woning met de bedoeling deze te renoveren, en voor de bouw van een met een sociale koopwoning gelijkgestelde woning;
- een bijzondere sociale lening bij het Vlaams Woningfonds voor gezinnen met een bescheiden inkomen, die bovendien minstens twee kinderen ten laste hebben. Het Vlaams Woningfonds verstrekt hypothecaire leningen voor de bouw, koop, renovatie, verbetering of aanpassing van woningen, en voor de terugbetaling van vroeger daartoe aangegane schulden;
- een sociale lening bij één van de door het Vlaamse Gewest erkende kredietmaatschappijen voor het kopen, bouwen of verbouwen van een bescheiden woning. De erkende kredietmaatschappijen worden in Vlaanderen vertegenwoordigd door de Vlaamse Huisvestingsmaatschappij en de Stichting voor Sociaal Woonkrediet;
- de gratis verzekering gewaarborgd wonen, waardoor de Vlaamse overheid u helpt bij het afbetalen van uw hypothecaire lening indien u onvrijwillig werkloos of arbeidsongeschikt wordt. Voor meer uitleg over de verzekering gewaarborgd wonen, en de aanvraagformulieren, kan u terecht bij de Vlaamse Infolijn (0800/3.02.01) en op www.vlaanderen.be/wonen.
- Kenmerkend voor de bijzondere sociale leningen is dat uw inkomen bepalend is voor de rentevoet. Hoe lager uw inkomen, hoe voordeliger de rentevoet. Bij de door het Vlaamse Gewest erkende kredietmaatschappijen is er geen inkomensvereiste, enkel een maximum verkoopwaarde die verbonden is aan de woning.
Meer inlichtingen?
VLAAMSE HUISVESTIGINGSMAATSCHAPPIJ
Koloniënstraat 40
1000 Brussel
Tel: 02/505.45.45
Website: www.vhm.be
VLAAMS WONINGFONDS
De Meeûssquare 26-27
1000 Brussel
Tel: 0800/16.287
Website: www.vlaamswoningfonds.be
STICHTING VOOR SOCIAAL WOONKREDIET (Vlaamse kamer)
Nellie Melbalaan 39
1070 Brussel (Anderlecht)
Tel: 02/528.08.28
Website: www.sociaal-woonkrediet.be
6.3.3 Huursubsidies en installatiepremie bij het betrekken van een gezonde of aangepaste huurwoning
6.3.3.1 Voorwaarden
- De aanvrager moet verhuizen van een woning die bepaalde gebreken vertoont naar een woning die aan bepaalde normen voldoet. De aanvrager mag niet langer dan 6 maanden verhuisd zijn naar de nieuwe woning.
- Het samengevoegd netto-belastbaar inkomen van de aanvrager en de inwonende personen mag 2 jaar voor het jaar van verhuizing NIET hoger zijn dan 13.700,00 EUR
- Per persoon ten laste mag dit maximum met 991,57 EUR verhoogd worden. Personen ten laste zijn:
- alle kinderen van jonger dan 18 jaar
- kinderen ouder dan 18 waarvoor kinderbijslag of wezentoelage wordt uitbetaald
- inwonende personen met een handicap van min 66 %
De aanvrager en de personen die mee de gezonde en aangepaste woning betrekken mogen in de twee jaar voor de aanvraagsdatum of voor de verhuisdatum als die vroeger valt geen woning in volle eigendom of volledig vruchtgebruik hebben of gehad hebben, tenzij het gaat om een als dusdanig erkende krotwoning
6.3.3.2 Voorwaarden met betrekking tot de woning die wordt verlaten
De woning die verlaten wordt moet een woning zijn, gelegen in het Vlaamse Gewest, die:
- ofwel een krotwoning is (ongezond en onverbeterbaar)
- ofwel te klein is (ongezond wegens overbevolking)
- ofwel door de minister als ongezond wordt erkend in het kader van een renovatieproject (dit wordt automatisch meegedeeld)
- ofwel functioneel niet is aangepast aan de fysieke gesteldheid van de bewoner indien deze bejaard (minstens 65 jaar) of gehandicapt (vanaf 66%) is.
Wie in de periode van ten minste 6 maanden geen vaste verblijfplaats heeft gehad en niet bij naaste familie ingewoond heeft kan als dakloze beschouwd worden.
6.3.3.3 Voorwaarden met betrekking tot de nieuwe woning :
- De nieuwe woning moet een volwaardige gezonde woning zijn, zonder gebreken en voorzien van voldoende sanitaire voorzieningen.
- Ze moet groot genoeg zijn en een voldoende aantal vertrekken tellen, naargelang de samenstelling van het gezin.
- De maximum netto-huurprijs (zonder bijkomende kosten) mag niet meer bedragen dan 371,84 EUR (446,20 EUR vanaf 3 personen ten laste).
- De woning mag niet verhuurd worden door een nauwe verwant of familielid.
- Voor bejaarden of personen met een handicap, moet de woning bovendien aangepast zijn aan hun fysieke gesteldheid.
6.3.3.4 Bedrag
- De installatiepremie bedraagt 247,89 EUR, te verhogen per persoon ten laste tot een maximumpremie van 743,68 EUR.
- De huursubsidie is een maandelijkse subsidie van maximum 123,94 EUR, te verhogen per persoon ten laste.
- De berekening geschiedt in functie van de huurprijs en uw inkomen.
- Om het precieze bedrag te kennen neemt u contact op met de ROHM-afdeling in uw provincie.
Voor wie een woning huurt van een sociale bouwmaatschappij bedraagt de periode drie jaar. Voor de anderen kan deze periode van drie jaar telkens verlengd worden met drie jaar, tot maximaal 15 jaar, zolang aan alle voorwaarden voldaan is.
Bejaarden kunnen de huursubsidie levenslang genieten, behalve als ze een woning huren van een sociale bouwmaatschappij.
Om de 3 mdn wordt de huursubsidie rechtstreeks aan de huurder uitbetaald, tenzij deze huurt bij een openbare instelling: dan wordt de huursubsidie door de openbare verhuurder voorgeschoten, en in mindering gebracht van de maandelijkse huurprijs.
De installatiepremie wordt ofwel betaald bij de eerste betaling van de huursubsidie, ofwel afzonderlijk rechtstreeks aan de huurder indien deze huurt van een openbare instelling.
6.3.3.5 Aanvraag
Aanvraagformulieren en alle bijkomende informatie zijn te verkrijgen bij uw gemeente of de ROHM-afdeling in uw provincie. De aanvraag dient u aangetekend in te dienen bij de ROHM-afdeling in uw provincie.
ANTWERPEN
Vlaams Administratief Centrum
Copernicuslaan 1 bus 4
2018 Antwerpen
Tel: 03/224.61.16
Fax: 03/224.61.12
LIMBURG
Taxandria-Center
ouverneur Roppesingel 25
3500 Hasselt
Tel: 011/26.41.75
Fax: 011/26.41.99
OOST-VLAANDEREN
Gebr. Van Eyckstraat 4-6
9000 Gent
Tel: 09/265.46.50
Fax: 09/265.46.51
VLAAMS-BRABANT
Blijde Inkomststraat 103-105
3000 Leuven
Tel: 016/24.97.77
Fax: 019/22.60.74
WEST-VLAANDEREN
Werkhuisstraat 9
8000 Brugge
Tel: 050/44.29.02
Fax: 050/44.29.99
6.3.4 Aanpassingspremie voor woningen
Een aanpassingspremie wordt toegekend aan de aanvrager die een woning aanpast aan de lichamelijke gesteldheid van een gezinslid dat volgens een medisch attest voor de activiteiten van het dagelijks leven moet beschikken over een specifieke uitrusting die in de woning geïntegreerd is.
De bewoner van de woning kan een aanvraag indienen – of hij nu eigenaar of huurder is. De huurder moet dan een geregistreerde huurovereenkomst van minstens 3 jaar voorleggen. De aanvrager, de partner of een inwonend gezinslid moet meer dan 60 jaar oud of gehandicapt zijn. Het netto belastbaar inkomen van de bejaarde of de persoon met een handicap in kwestie mag 3 jaar voor de datum van aanvraag NIET hoger zijn dan 20.000,00 EUR. Per persoon ten laste mag dit maximum met 1000,00 EUR verhoogd worden.
Personen ten laste zijn:
- alle kinderen van jonger dan 18 jaar
- kinderen ouder dan 18 waarvoor kinderbijslag of wezentoelage wordt uitbetaald
- inwonende personen met een handicap van minstens 66 %
Het inkomen van de aanvrager en diens partner komt in aanmerking als zowel een aanpassings- als een verbeteringspremie worden aangevraagd. Betreft het enkel een aanpassingspremie, dan geldt enkel het inkomen van de bejaarde of gehandicapte.
Het kadastraal inkomen van de woning mag niet meer bedragen dan 1.200,00 EUR.
De woning moet de hoofdverblijfplaats zijn van de aanvrager.
Het moet gaan om de aanpassing van de technische of sanitaire installatie of van de constructie van de woning aan de fysieke gesteldheid van de bejaarde of gehandicapte aanvrager of het inwonende gehandicapte of bejaarde gezinslid.
De tegemoetkoming bedraagt 50% van de kostprijs, met een maximum van 1.250,00 EUR als toelage. Tegemoetkomingen van minder dan 600,00 EUR worden niet uitbetaald.
Aanvraagformulieren en bijkomende inlichtingen zijn te verkrijgen bij uw gemeente of bij de ROHM-afdeling in uw provincie (adressen zie huursubsidie)
6.3.5 Verbeteringspremie
Een verbeteringspremie wordt ingesteld ten behoeve van de aanvrager die verbeteringswerken uitvoert aan een woning die ten minste 20 jaar in gebruik is of die een woning verbouwt om een situatie van overbewoning te verhelpen. Voor elk gezinslid dat als ernstig gehandicapt beschouwd wordt, wordt de inkomensgrens die niet overschreden mag worden om recht te kunnen hebben op de premies, opgetrokken.
6.3.6 Aanmoediging van projecten inzake het zelfstandig wonen van personen met een handicap
In bepaalde sociale woonwijken zijn ten minste 12 en ten hoogste 15 woningen aangepast en uitgerust met het oog op het ondersteunen van de activiteiten van het dagelijks leven en het zelfstandig wonen van personen met een handicap. Dergelijke woningen mogen in beginsel slechts verhuurd worden aan personen met een handicap met wie een dienst voor zelfstandig wonen van personen met een fysieke handicap, zoals bedoeld in het besluit van de Vlaamse regering van 31 juli 1990 een dienstverleningsovereenkomst heeft afgesloten en voor zover de personen voldoen aan de inkomensvoorwaarden van het sociaal huurstelsel.
Om als persoon met een handicap in aanmerking te komen voor opname in een project zelfstandig wonen, geïntegreerd in een sociale woonwijk moet de kandidaat voldoen aan de volgende voorwaarden:
- nog geen 65 jaar zijn;
- tussen 7 uur en 30 uur assistentie per week nodig hebben;
- zelf de eindverantwoordelijkheid kunnen dragen voor de opdrachten die men geeft aan de ADL-assistentie;
- geen gebruik maken van een andere woonvoorziening erkend door het Vlaams Fonds voor de sociale integratie van personen met een handicap;
- een positieve beslissing krijgen voor de opname in een dienst zelfstandig wonen.
Voor de inschrijving en de toewijzing van ADL-woningen is de sociale huurreglementering integraal van toepassing. Aangezien deze woningen aangepast zijn voor kandidaat-huurders die een beroep kunnen doen op ADL-hulp, moeten zij ingeschreven worden op een afzonderlijke wachtlijst. Bij hun inschrijving moeten de kandidaat-huurders beschikken over een attest van ten laste neming nadat de dienst voor zelfstandig wonen het aantal benodigde bijstandsuren heeft vastgesteld.
Overeenkomstig artikel 7, §2 van het besluit van de Vlaamse Regering van 20 oktober 2000 kan, specifiek voor deze woningen, zowel bij de inschrijving als bij de toewijzing, een afwijking van de inkomensvoorwaarden aan de Vlaamse Huisvestingsmaatschappij worden gevraagd.
Bij het einde van de dienstverleningsovereenkomst verlaat de persoon met een handicap en zijn gezin de woning. Bij de opzegging van de dienstverleningsovereenkomst is de sociale huisvestingsmaatschappij verplicht de huur van de ADL-woning op te zeggen waarbij een minimumtermijn van 6 maanden in acht moet worden genomen.
Meer informatie?
VLAAMS FONDS VOOR SOCIALE INTEGRATIE VAN PERSONEN MET EEN HANDICAP
t.a.v. de voorlichtingsdienst
Sterrenkundelaan 30
1210 Brussel
Tel: 02/225.84.63
6.3.7. Aanpassing van de woning terugbetaling door de Individuele Materiële bijstand.
Een deel van terugbetalingmogelijkheden in het systeem van de Individuele Materiële bijstand, van het Vlaams Fonds voor Sociale Integratie van personen met een Handicap, situeren zicht binnen aanpassingen van de woning (automatische garagepoortopeners, aanpassen van douche, toilet en keuken).
De hulpmiddelen en aanpassingen waarvoor het Vlaams Fonds kan tussenkomen in de kosten, worden beschreven in de refertelijst bij het Besluit van de Vlaamse regering van 13 juli 2001. Voor hulpmiddelen en aanpassingen die niet vermeld worden in dit besluit of die merkelijk duurder zijn dan het refertebedrag, kan tussenkomst gevraagd worden bij de Bijzondere Bijstandscommissie (BBC). Voorwaarden zijn wel dat het hulpmiddel minstens 250,00 EUR kost, en dat de noodzaak, meerkost, doelmatigheid en gebruiksfrequentie ervan kunnen worden aangetoond.
Wie behoefte heeft aan een hulpmiddel, moet daarvoor een aanvraag doen bij de Provinciale Afdeling in de provincie waar men woont. Wanneer een persoon met een handicap een aanvraag indient voor materiële bijstand, zal de Provinciale Afdeling de persoon een lijst bezorgen met de gespecialiseerde multidisciplinaire teams inzake materiële bijstand (IMB-MDT’s).
Inlichtingen op www.vlafo.be of via:
PROVINCIALE AFDELING ANTWERPEN
Potvlietlaan 5
2600 Berchem
Tel: 03/270.34.40
Fax: 03/270.34.41
PROVINCIALE AFDELING BRABANT
Brouwersstraat 3
3000 Leuven
Tel: 016/31.12.11
Fax: 016/31.12.29
PROVINCIALE AFDELING LIMBURG
Ilgatlaan 7
3500 Hasselt
Tel: 011/27.43.54
Fax: 011/28.51.09
PROVINCIALE AFDELING OOST-VLAANDEREN
Kortrijksesteenweg 788
9000 Gent
Tel: 09/269.23.11
Fax: 09/269.23.39
PROVINCIALE AFDELING WEST-VLAANDEREN
Magdalenastraat, 20
8200 Brugge
Tel: 050/39.09.21
Fax: 050/39.36.80
6.3.8 Gemeentelijke en provinciale premies
Een aantal lokale en provinciale besturen keren specifieke huisvestingspremies uit. Inlichtingen zijn bij de bevoegde diensten te verkrijgen (ps Fiscale stimuli bij milieuvriendelijke verbouwingen: www.energiesparen.be)
Meer informatie?
MINISTERIE VAN DE VLAAMSE GEMEENSCHAP
Departement Leefmilieu en Infrastructuur
Administratie Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Monumenten & Landschappen (AROHM)
Afdeling Financiering Huisvestingsbeleid
Koning Albert-II laan 20 bus 7
1000 BRUSSEL
Tel: 02/553.82.98
Fax: 02/553.82.25
Provinciale afdeling Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Monumenten en Landschappen:
- Antwerpen: 03/224.61.16
- Vlaams-Brabant: 016/24.97.77
- Limburg: 011/26.41.75
- Oost-Vlaanderen: 09/265.46.50
- West-Vlaanderen: 050/44.28.11
Informatie over Sociaal huren, kopen en lenen:
VLAAMSE HUISVESTINGSMAATSCHAPPIJ
Koloniënstraat 40
1000 BRUSSEL
tel.:02/505.45.45
fax: 02/505.42.00
E -mail: info@vhm.be
Website: www.vhm.be
